Zygmunt Stojowski

Zygmunt Stojowski
Ilustracja
Zygmunt Stojowski (ok. 1910)
Imię i nazwisko Zygmunt Denis Antoni Jordan de Stojowski
Data i miejsce urodzenia 8 kwietnia 1870
Strzelce
Pochodzenie polskie
Data i miejsce śmierci 5 listopada 1946
Nowy Jork
Instrumenty fortepian
Gatunki muzyka poważna
Zawód kompozytor, pianista
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski

Zygmunt Denis Antoni Jordan de Stojowski, znany też jako Sigismond Stojowski (ur. 8 kwietnia 1870[1] w Strzelcach[2] na Kielecczyźnie, zm. 5 listopada 1946 w Nowym Jorku) – polski pianista i kompozytor, mieszkający przez większość życia w USA.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Zygmunt Stojowski był synem Alfreda i Marii z Bogdańskich. Sporo informacji o ojcu, Alfredzie Stojowskim znaleźć można w Dziennikach Stefana Żeromskiego[3]. Matka Zygmunta, Maria z Bogdańskich, była osobą ustosunkowaną w towarzysko-arystokratyczno-naukowych sferach, co przysłużyło się w rozwoju talentu jej syna.

Pierwszymi nauczycielami muzyki młodego Stojowskiego byli: Alfred Kołaczkowski, Henryk Bobiński, Stanisław Dybowski i Antoni Płachecki. W okresie gdy rodzina Stojowskich mieszkała w Krakowie, młody Zygmunt uczęszczał do gimnazjum św. Anny a lekcji muzyki udzielał mu Władysław Żeleński. Matka, Maria Stojowska prowadziła w domu muzyczny salon. Odwiedzały go międzynarodowe sławy: Hans von Bülow, Anton Rubinstein, Maurycy Rosenthal i Józef Hofmann. Tu właśnie w 1884 14-letni Zygmunt spotkał o 10 lat starszego Ignacego Paderewskiego, z którym później przyjaźnił się przez całe życie.

W 1887 Stojowski rozpoczął studia muzyczne w Paryżu. Uczył się pod kierunkiem wielu znanych muzyków jak Louis Diémer (fortepian), Léo Delibes (kompozycja) i Théodore Dubois (harmonia). Oprócz muzyki studiował także na Sorbonie filozofię, literaturę i języki. Stojowski władał angielskim, niemieckim, rosyjskim, francuskim, łaciną, starożytną greką i językiem polskim.

W paryskiej Sali Gerarda w 1891 odbył się koncert rozpoczynający jego wielką karierę. W 1905 przybył do Nowego Jorku, gdzie 1 marca 1915 Orkiestra Filharmonii Nowojorskiej poświęciła cały koncert jego utworom (pierwszy polski kompozytor, którego spotkało takie wyróżnienie). Stojowski pozostał już w Stanach Zjednoczonych, gdzie występował z różnymi orkiestrami amerykańskimi oraz kształcił pianistów. Na początku kariery w tym kraju często był mylony z Leopoldem Stokowskim, ze względu na podobne nazwiska.

Jego utwory skrzypcowe wykonywali m.in. Paweł Kochański, George Enescu i Jacques Thibaud; wiolonczelowe – Pablo Casals, fortepianowe zaś Ignacy Jan Paderewski, Louis Diémer, Ignacy Friedman, Percy Grainger, Olga Samaroff czy Józef Hofmann. Pieśni jego autorstwa śpiewała Marcelina Sembrich-Kochańska.

Wybrane dzieła (spośród 43 opusów):

  • Koncert fortepianowy fis-moll op. 3
  • Symfonia d-moll
  • Suita Es-dur na orkiestrę op. 9
  • Kantata Le printemps (Wiosna) na chór mieszany i orkiestrę
  • Concertstück na wiolonczelę i orkiestrę
  • II koncert fortepianowy
  • kantata Modlitwa za Polskę do tekstu Zygmunta Krasińskiego

Otrzymał Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1926) i amerykański Medal Zasłużonych[4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Literatura podaje liczne inne daty urodzenia Stojowskiego: 1863, 1869, 1871 i 1876, także szczegółowe (począwszy od 27 marca skończywszy na 14 maja). Daty dokładnej nie poznamy nigdy, bowiem dokumenty chrztu i akta cywilne Oleśnicy zostały spalone pod koniec II wojny światowej.
  2. Teresa Romańska-Faściszewska, Oleśnica. Wydawnictwo ALLELUJA, Kraków 2007, ​ISBN 978-83-89660-74-9​. Rozdział: „Zygmunt Stojowski – kompozytor”, s. 134.
  3. Stefan Żeromski, Dzienniki t.6, Warszawa 1966, rozdział: „Dzienniki”.
  4. Wydarzenia. senat.gov.pl, 2003-05-02. [dostęp 2018-03-22].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]


© Materiał pochodzi z Wikipedia i jest na licencji GFDL

Losowe treści:

Wydarzenia

W Moskwie odsłonięto pierwszy w Rosji pomnik Jana Pawła II. Ma ponad 1,8 m wysokości i waży dwie tony.

Rocznice

1871 – zmarł Charles Babbage, angielski, matematyk i mechanik, twórca maszyny analitycznej

1976 – premiera filmu Brunet wieczorową porą

Muzyka

21 listopada ukaże się nowy singiel wokalistki zatytułowany "Marry The Night". Artystka zaprezentowała właśnie okładkę nowego singla. Na singlu usłyszymy także prawdopodobnie kilka remiksów. Jak zdradziła piosenkarka, "Marry The Night" opowiada o jej miłości do swojego rodzinnego miasta.

Sport

Adam Małysz zabierze do Maroka swoją żonę i córkę, które wystartują w rajdzie RMF Morocco Challenge - ta mocno zaskakująca wiadomość wywołała spore poruszenie w polskich mediach.