Organizacja Wyzwolenia Palestyny

Flaga Palestyny

Organizacja Wyzwolenia Palestyny (arab. منظمة التحرير الفلسطينية) − organizacja polityczna uważająca się za reprezentację narodu palestyńskiego, która ma na celu utworzenie niepodległego państwa Palestyny.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Powołana w 1964 roku na I Palestyńskim Kongresie Narodowym we Wschodniej Jerozolimie[1][2]. Inicjatorem sformowania organizacji była Liga Państw Arabskich[2]. Głównym celem utworzenia OWP było zintegrowanie działalności ugrupowań palestyńskich, dążących do budowy niepodległej, świeckiej i demokratycznej Palestyny[2]. Pierwszym przewodniczącym OWP został Ahmad asz-Szukajri. Wraz z OWP sformowano Armię Wyzwolenia Palestyny, będącą oficjalnymi siłami zbrojnymi organizacjami[3]. Od 1967 roku wiodącą rolę w OWP pełni al-Fatah[2]. W 1968 roku przyjęto Palestyńską kartę narodową, będącą programem ruchu oraz statut OWP[2]. W 1969 roku nowym przewodniczącym OWP został Jasir Arafat z al-Fatahu[1].

Od końca lat 60. OWP organizowała akcje militarne i terrorystyczne skierowane przeciwko Izraelowi[2]. Działania te podejmowane były z obszarów Libanu i Jordanii, gdzie znajdowały się obozy partyzanckie OWP[4]. Z czasem struktury OWP w Libanie i Jordanii rozrosły się na tyle, że przybrały formę „państwa w państwie”[4]. Palestyńczycy stworzyli własny system socjalny i podatkowy, kontrowali ulice i podważali znaczenie lokalnych rządów[4]. We wrześniu 1970 roku coraz śmielsze działania Ludowego Frontu Wyzwolenia Palestyny sprowokowały otwartą wojnę pomiędzy Palestyńczykami a jordańskim rządem (Czarny Wrzesień)[5]. W konflikcie Palestyńczycy zostali wsparci przez armię syryjską. Wojna zakończyła się porażką OWP i ewakuacją jej jordańskich struktur do Libanu[6].

Klęska OWP w Jordanii przyczyniła się do nasilenia palestyńskiej działalności terrorystycznej poza granicami Izraela[2]. W 1971 roku członkowie OWP i al-Fatah powołali działająca międzynarodowo organizację terrorystyczną Czarny Wrzesień[6]. Formacja odpowiedzialna była między innymi za masakrę izraelskich sportowców w Monachium w 1972 roku[7]. W odwecie za masakrę izraelskie służby przeprowadziły serię zamachów na przywódców OWP[8].

W 1973 roku OWP opuścił Abu Nidal. Założył on ekstremistyczną organizację Rewolucyjna Rada Fatah[9]. Celem terrorystycznych ataków Nidala stały się między innymi struktury OWP[9].

W 1973 roku Arafat wystąpił przed delegatami posiedzenia plenarnego Organizacji Narodów Zjednoczonych. Przemówienie przyczyniło się do uznania przez ONZ prawa Palestyńczyków do samostanowienia[10]. W 1974 roku Arafat potępił stosowanie terroryzmu i obiecał, że OWP przestanie stosować go poza terenami Izraela[2]. Deklaracja Arafata nie została uznana przez Izrael, który w dalszym ciągu uznawał OWP za organizację terrorystyczną i odmawiał jej nawiązania oficjalnych kontaktów[2].

W 1982 roku struktury OWP w Libanie zostały zniszczone przez armię izraelską w ramach Operacji Pokój dla Galilei[2]. Siedziba OWP została przeniesiona do Tunisu, a bazy do innych państw arabskich. Arafat pozostał przewodniczącym organizacji, niemniej jednak wewnątrz OWP wybuchł poważny kryzys, na którego skutek radykalne frakcje przeniosły się do Damaszku[6][2].

W 1986 roku Kneset przyjął ustawę zabraniającą kontaktów z OWP[2]. W 1987 roku OWP była głównym organizatorem intifady kamieni, czyli powstania palestyńskiego na Terytoriach Okupowanych[11]. W 1988 roku OWP ogłosiła symboliczne utworzenie „państwa Palestyny”, uznanie państwowości Izraela[12], oraz rezygnację z terroryzmu[12][2]. W 1990 roku OWP poparła Saddama Husajna w trakcie agresji Iraku na Kuwejt. Decyzja organizacji spowodowała jej izolację w świecie arabskim i wstrzymanie finansowania działalności przez kraje regionu (głównie Zatoki Perskiej)[2][11].

W 1993 roku Izrael zniósł zakaz kontaktów z OWP. W tym samym roku Arafat kierował rozmowami pokojowymi z Icchakiem Rabinem, które zaowocowały utworzeniem Autonomii Palestyńskiej oraz wzajemnym uznaniem OWP i Izraela[11]. W 1994 roku Arafat i Rabin otrzymali Pokojową Nagrodę Nobla[11]. Struktury powstałej w 1994 roku Autonomii zdominowane zostały przez OWP[11]. Organizacja nie zdołała przy tym podporządkować sobie najbardziej radykalnych grup palestyńskich ani skłonić rząd Izraela do dalszych ustępstw, w efekcie stała się obiektem agresji z jednej i drugiej strony[11].

Od śmierci Arafata w 2004 roku przewodniczącym OWP jest Mahmud Abbas[11].

Uznanie międzynarodowe[edytuj | edytuj kod]

OWP uznana została za jedyną reprezentację narodu palestyńskiego przez: Ligę Państw Arabskich (1970), Organizację Jedności Afrykańskiej (1972) i przez Ruch Państw Niezaangażowanych (1973)[11].

Począwszy od lat 70. organizacja otworzyła oficjalne przedstawicielstwa w wielu państwach na całym świecie[2].

W 1974 roku OWP została uznana przez Zgromadzenie Ogólne Organizacji Narodów Zjednoczonych, a co za tym idzie otworzono jej biuro przy ONZ. Jednocześnie OWP otrzymała status obserwatora Organizacji Narodów Zjednoczonych[2][11].

W 1976 roku OWP została pełnoprawnym członkiem Ligi Państw Arabskich[2].

Od 1993 roku Izrael uznaje OWP za jedyną reprezentację narodu palestyńskiego. OWP od tego czasu jest dla Izraela pełnoprawnym partnerem w procesie pokojowym[2].

Struktury[edytuj | edytuj kod]

Organizacja grupuje szereg palestyńskich organizacji, głównie o profilu polityczno-militarnym. Frakcje wewnątrz OWP nierzadko zwalczają się nawzajem[11]. W skład OWP wchodzą obecnie następujące ugrupowania: al-Fatah, Arabski Front Wyzwolenia, As-Sa’ika, Demokratyczny Front Wyzwolenia Palestyny, Front Wyzwolenia Palestyny, Ludowy Front Wyzwolenia Palestyny, Palestyńska Partia Ludowa, Palestyńska Unia Demokratyczna, Palestyński Front Arabski i Palestyński Ludowy Front Walki[13][14][9]. OWP bezpowrotnie opuścił Ludowy Front Wyzwolenia Palestyny – Główne Dowództwo[14][15].

Najważniejszą osobą w OWP jest jej przewodniczący, funkcję tę pełnili kolejno: Ahmad Szukajri, Jasir Arafat i Mahmud Abbas[11][3][2]. Najwyższym organem OWP jest Palestyńska Rada Narodowa, która wybiera Komitet Wykonawczy i Centralną Radę − obie formacje reprezentują Palestyńską Radę Narodową pomiędzy jej sesjami[2]. Organizacja powołała Armię Wyzwolenia Palestyny i Palestyński Fundusz Narodowy, który ma na celu finansowanie działalności OWP[2]. Z inicjatywy OWP utworzono także mniejsze organizacje takie jak: Palestyński Czerwony Krzyż, Ośrodek Planowania, Palestyńskie Towarzystwo Pracy i Palestyńska Agencja Informacyjna[2].

W 1970 roku sformowano Komitet Centralny OWP, w którym zasiadają przedstawiciele większości palestyńskich ugrupowań[2].

Ideologia[edytuj | edytuj kod]

Jest świecką organizacją separatystyczną. Podstawowym celem OWP jest utworzenie państwa palestyńskiego[16]. Palestyna według OWP miałaby być państwem niepodległym, demokratycznym i świeckim[2].

Początkowo OWP odmawiała uznania państwowości Izraela i domagała się jego całkowitej likwidacji. Pierwotnie zakładano, że w miejsce Izraela powstanie nowe, wielonarodowe państwo obejmujące cały obszar Palestyny[2]. W 1988 roku kierownictwo organizacji przyjęło rozwiązanie dwupaństwowe i uznało istnienie Izraela[2]. W 1998 roku organizacja zreformowała „Palestyńską kartę narodową”, usuwając z niej zapiski dotyczące całkowitego unicestwienia Izraela[2].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Terroryzm s. 45
  2. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z aa Organizacja Wyzwolenia Palestyny, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2017-09-15].
  3. a b Palestine Liberation Army (PLA) (ang.). globalsecurity.org. [dostęp 2018-03-09].
  4. a b c Terroryzm s. 47
  5. Terroryzm s. 47–48
  6. a b c Terroryzm s. 48
  7. Terroryzm s. 49
  8. Terroryzm s. 50
  9. a b c Terroryzm s. 51
  10. Terroryzm s. 53
  11. a b c d e f g h i j k Organizacja Wyzwolenia Palestyny (pol.). portalwiedzy.onet.pl. [dostęp 2017-09-15].
  12. a b Terroryzm s. 54
  13. Leftist Parties of the World (ang.). broadleft.org.
  14. a b Arab-Israeli Conflict: The Essential Reference Guide s. 145
  15. Terroryzm s. 52
  16. Terroryzm s. 31

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Priscilla Roberts: Arab-Israeli Conflict: The Essential Reference Guide. ABC-CLIO, 2014. ISBN 978-1-61069-067-6.
  • Wilhelm Dietl, Rolf Tophoven, Kai Hirschmann: Terroryzm. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2012. ISBN 978-83-01-16019-7.



© Materiał pochodzi z Wikipedia i jest na licencji GFDL

Losowe treści:

Wydarzenia

W Moskwie odsłonięto pierwszy w Rosji pomnik Jana Pawła II. Ma ponad 1,8 m wysokości i waży dwie tony.

Rocznice

1871 – zmarł Charles Babbage, angielski, matematyk i mechanik, twórca maszyny analitycznej

1976 – premiera filmu Brunet wieczorową porą

Muzyka

21 listopada ukaże się nowy singiel wokalistki zatytułowany "Marry The Night". Artystka zaprezentowała właśnie okładkę nowego singla. Na singlu usłyszymy także prawdopodobnie kilka remiksów. Jak zdradziła piosenkarka, "Marry The Night" opowiada o jej miłości do swojego rodzinnego miasta.

Sport

Adam Małysz zabierze do Maroka swoją żonę i córkę, które wystartują w rajdzie RMF Morocco Challenge - ta mocno zaskakująca wiadomość wywołała spore poruszenie w polskich mediach.