Laura i Filon

Franciszek Karpiński

Laura i Filonsielanka Franciszka Karpińskiego[1], powstała w latach 1772-1780, opublikowana w 1780 w tomie Zabawki wierszem i przykłady obyczajne.

Wiersz ukazuje konwencjonalną scenę oczekiwania dziewczyny na ukochanego, zawodu, jakiego doznaje, a następnie pogodzenia się z chłopcem, gdy ten wyszedł z ukrycia, upewniwszy się o uczuciach wybranki. Nowatorstwo Karpińskiego polegało na zastąpieniu typowej scenerii sielanek elementami rodzimymi (jawor, bór, maliny, szczekanie psa, pianie koguta). Utwór przypomina formy operowe: wstępna wypowiedź Laury – arię, zaś dalsza część – duet dialogowy.

Wiersz jest napisany strofą stanisławowską[2][3], składającą się z wersów dziesięciozgłoskowych i ośmiozgłoskowych. Utwór wszedł do repertuaru pieśni ludowych, stał się również inspiracją dla Adama Mickiewicza jako autora ballad (m.in. czterowersowe strofy z rymem abab w Balladach i romansach). Jedną z melodii, do której wykonywano tekst, wykorzystał Fryderyk Chopin w Fantazji na tematy polskie.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Karpiński Franciszek, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2017-01-29].
  2. Lucylla Pszczołowska: Wiersz polski. Zarys historyczny. Wrocław: Fundacja na Rzecz Nauki Polskiej, 1997, s. 156. ISBN 83-85220-79-8.
  3. Wiktor Jarosław Darasz: Mały przewodnik po wierszu polskim. Kraków: Towarzystwo Miłośników Języka Polskiego, 2003, s. 139. ISBN 83-900829-6-9.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Teresa Kostkiewiczowa: Oświecenie. Słownik literatury polskiej. Gdańsk: słowo / obraz terytoria; Gdańskie Wydawnictwo Oświatowe, 2007, s. 98. ISBN 978-83-7420-092-9.
  • Mieczysław Klimowicz: Oświecenie. Wyd. IX - 5 dodruk. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2012, s. 390, seria: Wielka Historia Literatury Polskiej. ISBN 978-83-01-13845-5.

© Materiał pochodzi z Wikipedia i jest na licencji GFDL

Losowe treści:

Wydarzenia

W Moskwie odsłonięto pierwszy w Rosji pomnik Jana Pawła II. Ma ponad 1,8 m wysokości i waży dwie tony.

Rocznice

1871 – zmarł Charles Babbage, angielski, matematyk i mechanik, twórca maszyny analitycznej

1976 – premiera filmu Brunet wieczorową porą

Muzyka

21 listopada ukaże się nowy singiel wokalistki zatytułowany "Marry The Night". Artystka zaprezentowała właśnie okładkę nowego singla. Na singlu usłyszymy także prawdopodobnie kilka remiksów. Jak zdradziła piosenkarka, "Marry The Night" opowiada o jej miłości do swojego rodzinnego miasta.

Sport

Adam Małysz zabierze do Maroka swoją żonę i córkę, które wystartują w rajdzie RMF Morocco Challenge - ta mocno zaskakująca wiadomość wywołała spore poruszenie w polskich mediach.