Kirk Douglas

Kirk Douglas
Ilustracja
Kirk Douglas (1963)
Imię i nazwisko Issur Danielovitch Demsky
Data i miejsce urodzenia 9 grudnia 1916
Amsterdam
Zawód aktor
Współmałżonek Diana Dill
(1943–1951; rozwód)
Anne Buydens
(od 1954)
Odznaczenia
Prezydencki Medal Wolności (Stany Zjednoczone) Narodowy Medal Sztuki (USA) Kawaler Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja)
Faksymile
Strona internetowa

Kirk Douglas, właśc. Issur Danielovitch Demsky (ur. 9 grudnia 1916 w Amsterdamie) – amerykański aktor filmowy. Laureat Oscara za całokształt twórczości (w 1996)[1]. Trzykrotnie nominowany do tej nagrody za role pierwszoplanowe w filmach: Champion (1949), Piękny i zły (1952) oraz Pasja życia (1956)[1]. Jeden z największych gwiazdorów „Złotej Ery Hollywood”. American Film Institute umieścił go na 17. miejscu na liście największych amerykańskich aktorów wszech czasów (The 50 Greatest American Screen Legends)[2].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Wczesne lata[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w Amsterdamie w stanie Nowy Jork jako Issur Danielovitch Demsky[3][4]. Jego rodzice, Herszel Danielovitch i Bryna Sanglel[5], byli żydowskimi emigrantami z Czausów na ziemiach Rzeczypospolitej pod zaborem rosyjskim. W 1908 osiedlili się w Amsterdamie, w stanie Nowy Jork. Obydwoje rodzice byli analfabetami, posługiwali się łamaną angielszczyzną i żyli w ubóstwie.

14-letni Demski postanowił zostać aktorem. Studiował język angielski na St. Lawrence University w Canton, w stanie Nowy Jork. Wkrótce otrzymał stypendium na Amerykańskiej Akademii Sztuk Dramatycznych w Nowym Jorku. Potem odbył służbę w Amerykańskiej Marynarce Wojennej, od włączenia się USA do II wojny światowej w 1941, do jej zakończenia w 1945.

Kariera[edytuj | edytuj kod]

Kirk Douglas (1969)

Po wojnie powrócił do Nowego Jorku i rozpoczął pracę w radiu, teatrze, reklamie oraz występach na Broadwayu.

W 1946 debiutował w filmie Dziwna miłość Marthy Ivers. Przez 60 lat wystąpił w 83 filmach i 9 sztukach. Przez wiele lat przyjaźnił się z amerykańskim aktorem filmowym, Burtem Lancasterem, z którym zagrał w sześciu filmach: I Walk Alone (1948), Pojedynek w Corralu O.K. (1957), Uczeń diabła (1959), Siedem dni w maju (1964), Zwycięstwo nad Entebbe (1976) i Twardziele (1986).

Zanim w 1996 otrzymał nagrodę Oscara za całokształt twórczości aktorskiej, był wcześniej trzykrotnie do tej nagrody nominowany, za role w filmach: Champion (1949), Piękny i zły (1952) i Pasja życia (1956). Za rolę Vincenta van Gogha w ostatnim z nich otrzymał nagrodę Złotego Globu. Światową sławę zdobył tytułową rolą przywódcy powstania niewolników, w filmie Spartakus (1960) w reżyserii Stanleya Kubricka. Zagrał w takich hollywoodzkich produkcjach jak: Ostatni zachód słońca (1961), Układ (1969) czy Był sobie łajdak (1970).

W 1968 roku odebrał nagrodę im. Cecila B. DeMille’a.

Natomiast rola naukowca, Adama, mieszkańca pozaziemskiej stacji doświadczalnej „Tytan” w dreszczowcu sci-fi Saturn 3 (1980), przyniosła mu nominację do nagrody Złotej Maliny dla najgorszego aktora.

Jest autorem siedmiu książek – dwóch autobiografii: Syn śmieciarza i Wspinając się na górę, trzech powieści oraz dwóch książek dla dzieci.

Jest aktywny społecznie. W 1981 otrzymał prezydencki Medal Wolności, najwyższe cywilne odznaczenie przyznawane przez prezydenta USA. W 1999 został uhonorowany przez Amerykański Instytut Filmowy nagrodą za życiowe osiągnięcia w dziedzinie filmu. Ponadto pełnił funkcję ambasadora dobrej woli dla Departamentu Stanu USA. Jest kawalerem francuskiego orderu Legii Honorowej.

W 1966 roku gościł w łódzkiej Filmówce, gdzie spotkał się ze studentami i dziennikarzami. Relacją z tej wizyty jest etiuda Marka Piwowskiego i Feriduna Erola, Welcome Kirk.

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Pierwszą żoną Kirka Douglasa była aktorka Diana Dill (ur. 1923, zm. 2015); byli małżeństwem od 1943 do rozwodu w 1951. Mieli dwóch synów: Michaela (ur. 1944), który podobnie jak ojciec został słynnym aktorem i Joela (ur. 1947). Od 29 maja 1954 jego drugą żoną jest Anne Buydens (ur. 1919). Z tego związku również miał dwóch synów: Petera (ur. 1955) i Erica (ur. 1958, zm. w 2004 wskutek przypadkowego przedawkowania leków przeciwbólowych, środków nasennych i alkoholu)[6].

Obecnie mieszka z żoną w dzielnicy Beverly Hills w Los Angeles.

9 grudnia 2016 roku obchodził swoje setne urodziny[7].

7 stycznia 2018, w miesiąc po swoich 101. urodzinach pojawił się na ceremonii rozdania Złotych Globów. Wraz ze swoją synową Catherine Zetą-Jones wręczył nagrodę za najlepszy scenariusz[8]. 6 listopada tego samego roku po raz kolejny pojawił się publicznie towarzysząc swojemu synowi Michaelowi podczas uroczystości odsłonięcia jego gwiazdy w hollywoodzkiej Alei Sław[9]. Miesiąc później, 9 grudnia 2018 świętował 102. urodziny[10][11].

W wieku 92 lat prowadził własny blog, który czytało ok. 4 tys. osób[12][13].

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

W 2015 w biograficznym filmie Trumbo o Daltonie Trumbo w rolę Kirka Douglasa wcielił się Dean O’Gorman[14].

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Kirk Douglas z Lauren Bacall w filmie Młody człowiek z trąbką (1950)
Kirk Douglas jako Vincent van Gogh w filmie Pasja życia (1956)
Kirk Douglas z żoną Anne Buydens i prezydentem Ronaldem Reaganem, 1987
Kirk Douglas w 2011

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • 1986 Wisdom of the Elders
  • 1988 The Ragman's Son (Syn śmieciarza)
  • 1991 Dance With the Devil (Taniec z diabłem)
  • 1992 The Gift
  • 1994 Last Tango in Brooklyn (Ostatnie tango w Brooklynie)
  • 1997 The Broken Mirror
  • 1999 Young Heroes of the Bible (Młodzi bohaterowie biblijni)
  • 2001 Climbing The Mountain: My Search For Meaning (Wspinając się na górę)
  • 2002 Rabbis: Observations of 100 Leading and Influential Rabbis of the 21st Century
  • 2003 My Stroke of Luck (Uderzenie szczęścia, przeł. Maria Zborowska, Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań, ​ISBN 83-7298-283-X​)

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b msies, adom (2017-12-09): Wystąpił w ponad 80 filmach. Kirk Douglas kończy 101 lat (pol.). tvp.info. [dostęp 2012-10-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-06-26)].
  2. AFI’s 100 YEARS...100 STARS (ang.). American Film Institute. [dostęp 2018-12-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-12-30)].
  3. Personalidade: Kirk Douglas (EUA) (port.). InterFilmes.com. [dostęp 2016-10-30].
  4. Kirk Douglas (ang.). Listal. [dostęp 2018-06-04].
  5. Kirk Douglas (9 de Dezembro de 1916) (port.). Filmow.com. [dostęp 2012-10-04].
  6. GMT (2004-08-10): 'Douglas son 'died accidentally' (ang.). BBC. [dostęp 2017-04-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-06-26)].
  7. Paulina Januszewska (2016-12-09): Od zera do bohatera. Kirk Douglas obchodzi 100. urodziny (pol.). Newsweek Polska. [dostęp 2016-12-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-06-26)].
  8. Złote Globy 2018: Owacja na stojąco dla Kirka Douglasa (pol.). Interia.pl. [dostęp 2018-01-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-06-26)].
  9. Michael Douglas uhonorowany gwiazdą w hollywoodzkiej Alei Sław (pol.). Interia.pl. [dostęp 2018-11-07].
  10. Kirk Douglas świętuje 102. urodziny (pol.). Interia.pl. [dostęp 2018-12-10].
  11. Catherine Zeta-Jones and other family members honor Kirk Douglas on his 102nd birthday (ang.). msn.com. [dostęp 2018-12-10].
  12. WENN/MG (2009-04-30): 92-letni Kirk Douglas „Najstarszym bloggerem w sieci” (pol.). Onet.pl. [dostęp 2018-06-24]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-03-14)].
  13. blog Kirka Douglasa (ang.). Blog bei Myspace. [dostęp 2018-06-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-03-14)].
  14. Trumbo (2015) w bazie IMDb (ang.)
  15. MEURTRES À L'EMPIRE STATE BUILDING (2009), BFI [dostęp 2019-01-10] (ang.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]


© Materiał pochodzi z Wikipedia i jest na licencji GFDL

Losowe treści:

Wydarzenia

W Moskwie odsłonięto pierwszy w Rosji pomnik Jana Pawła II. Ma ponad 1,8 m wysokości i waży dwie tony.

Rocznice

1871 – zmarł Charles Babbage, angielski, matematyk i mechanik, twórca maszyny analitycznej

1976 – premiera filmu Brunet wieczorową porą

Muzyka

21 listopada ukaże się nowy singiel wokalistki zatytułowany "Marry The Night". Artystka zaprezentowała właśnie okładkę nowego singla. Na singlu usłyszymy także prawdopodobnie kilka remiksów. Jak zdradziła piosenkarka, "Marry The Night" opowiada o jej miłości do swojego rodzinnego miasta.

Sport

Adam Małysz zabierze do Maroka swoją żonę i córkę, które wystartują w rajdzie RMF Morocco Challenge - ta mocno zaskakująca wiadomość wywołała spore poruszenie w polskich mediach.