Jeleń wschodni

Jeleń wschodni
Cervus nippon[1]
Temminck, 1838
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd parzystokopytne
Rodzina jeleniowate
Podrodzina jelenie
Rodzaj jeleń
Gatunek jeleń wschodni
Podgatunki
  • C. n. nippon Temminck, 1838
  • C. n. aplodontus (Heude, 1884)
  • C. n. mantchuricus Swinhoe, 1864
  • C. n. mandarinus Milne-Edwards, 1871
  • C. n. grassianus (Heude, 1884)
  • C. n. sichuanicus Guo, Chen & Wang, 1978
  • C. n. yesoensis (Heude, 1884)
  • C. n. taiouanus Blyth, 1860
  • C. n. pseudaxis Gervais, 1841
  • C. n. kopschi Swinhoe, 1873
  • C. n. keramae (Kuroda, 1924)
  • C. n. pulchellus Imaizumi, 1970
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg

Jeleń wschodni[3][4], sika[4] (Cervus nippon) – gatunek jeleniowatych – jego podgatunki zamieszkują wschodnią część Syberii, Mandżurię, wschodnie Chiny, Koreę, Japonię oraz Tajwan. Introdukowany także w wielu innych krajach. Na teren współczesnej Polski sprowadzony w 1895 i aklimatyzowany w okolicach Elbląga i Pszczyny. Poławiany dla mięsa, skór i poroża, jako zwierzyna. Łatwo się oswaja. Jest hodowany w parkach i na fermach (zaliczany do zwierząt gospodarskich).

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Podgatunki[edytuj | edytuj kod]

Wyróżniono kilkanaście podgatunków C. nippon[2][3]:

  • C. nippon nipponjeleń japoński[4]
  • C. nippon aplodontus
  • C. nippon mantchuricus (C. nippon dybowskii) – jeleń Dybowskiego
  • C. nippon mandarinus
  • C. nippon grassianus
  • C. nippon sichuanicus
  • C. nippon yesoensis
  • C. nippon taiouanusjeleń tajwański
  • C. nippon pseudaxisjeleń wietnamski
  • C. nippon kopschi
  • C. nippon keramae
  • C. nippon pulchellusjeleń wyspowy

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Ubarwienie sierści brunatne, dość zmienne; grzbiet i boki ciała pokryte białawymi cętkami. Długość ciała do 1,5 m, ogona do 20 cm, wysokość w kłębie 75–110 cm, masa ciała do 110 kg. Poroże jelenia wschodniego charakteryzuje się niezbyt silnym odgałęzieniem, a liczba odnóg jest nie większa niż 8. Samica nie posiada poroża. Największe rozmiary osiągają podgatunki syberyjskie, a najmniejsze żyją na Tajwanie.

Cervus nippon taioanus

Preferuje lasy liściaste i mieszane z gęstym podszytem, ale łatwo przystosowuje się do zmiennych warunków i różnych wysokości (od poziomu morza do 1800 m n.p.m.).

Tryb życia[edytuj | edytuj kod]

Łanie jelenia sika

Dorosłe samce są samotnikami łączącymi się w małe stada tylko w okresie godowym. Stado składa się z kilku łań i jednego byka. Zwierzę żywi się głównie trawą oraz liśćmi drzew i krzewów. Żyją 15-18 lat. Żerują głównie w nocy.

Komunikują się przy pomocy dźwięków. Zapachy wykorzystywane są do przekazywania informacji o gotowości do rozrodu oraz do znakowania terenu.

Rozmnażanie[edytuj | edytuj kod]

Dojrzałość płciową uzyskują ok. 16-18 miesiąca życia. Sika jest gatunkiem poligamicznym. Samiec gromadzi na swoim terytorium haremy do 12 samic.

Gwizdowisko rozpoczyna się w październiku i trwa do końca listopada. Ciąża trwa od 210 do 230 dni, samica rodzi 1–2 młode o wadze urodzeniowej od 4,5-7 kg. Młode przebywają z matką do ukończenia roku. Sika może krzyżować się z jeleniem szlachetnym.

Zagrożenia i ochrona[edytuj | edytuj kod]

Do najgroźniejszych wrogów jelenia wschodniego należą wilki, tygrysy i ludzie. W Polsce jest zaliczany do grubej zwierzyny z okresem ochronnym, został wpisany także na listę gatunków obcych, które w przypadku uwolnienia do środowiska przyrodniczego mogą zagrozić gatunkom rodzimym lub siedliskom przyrodniczym[5].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Cervus nippon, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. a b Harris, R.B. 2008, Cervus nippon [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2015 [online], wersja 2015.2 [dostęp 2015-09-04] (ang.).
  3. a b Nazwa polska za: Włodzimierz Cichocki, Agnieszka Ważna, Jan Cichocki, Ewa Rajska, Artur Jasiński, Wiesław Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 174. ISBN 978-83-88147-15-9.
  4. a b c K. Kowalski (redaktor naukowy), A. Krzanowski, H. Kubiak, G. Rzebik-Kowalska, L. Sych: Ssaki. Wyd. IV. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1991, s. 117, seria: Mały słownik zoologiczny. ISBN 83-214-0637-8.
  5. sejm.gov.pl Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 września 2011 r. w sprawie listy roślin i zwierząt gatunków obcych, które w przypadku uwolnienia do środowiska przyrodniczego mogą zagrozić gatunkom rodzimym lub siedliskom przyrodniczym (Dz. U. z 2011 r. Nr 210, poz. 1260)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Komosińska Halina, Podsiadło Elżbieta: Ssaki kopytne. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002. ISBN 83-01-13806-8.
  2. Praca zbiorowa: Zwierzęta w parkach narodowych świata. Warszawa: MUZA SA, 2000. ISBN 83-7200-437-4.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]


© Materiał pochodzi z Wikipedia i jest na licencji GFDL

Losowe treści:

Wydarzenia

W Moskwie odsłonięto pierwszy w Rosji pomnik Jana Pawła II. Ma ponad 1,8 m wysokości i waży dwie tony.

Rocznice

1871 – zmarł Charles Babbage, angielski, matematyk i mechanik, twórca maszyny analitycznej

1976 – premiera filmu Brunet wieczorową porą

Muzyka

21 listopada ukaże się nowy singiel wokalistki zatytułowany "Marry The Night". Artystka zaprezentowała właśnie okładkę nowego singla. Na singlu usłyszymy także prawdopodobnie kilka remiksów. Jak zdradziła piosenkarka, "Marry The Night" opowiada o jej miłości do swojego rodzinnego miasta.

Sport

Adam Małysz zabierze do Maroka swoją żonę i córkę, które wystartują w rajdzie RMF Morocco Challenge - ta mocno zaskakująca wiadomość wywołała spore poruszenie w polskich mediach.