Jan Morris

Jan Morris
Imię i nazwisko urodzenia James Humphrey Morris
Data i miejsce urodzenia 2 października 1926
Clevedon
Data i miejsce śmierci 20 listopada 2020
Pwllheli
Zawód, zajęcie historyczka, pisarka

Jan Morris (ur. jako James Humphrey Morris 2 października 1926 w Clevedon[1], zm. 20 listopada 2020 w Pwllheli[2]) – walijska historyczka, pisarka i autorka relacji z podróży. Napisała trylogię Pax Britannica (1968–1978), historię Imperium brytyjskiego, i portrety miast, np. Oksfordu, Wenecji, Triestu, Hongkongu i Nowego Jorku.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodziła się w Anglii, matka była Angielką, a ojciec Walijczykiem, sama uważała się za Walijkę. Była osobą transseksualną, do roku 1972 wydawała książki pod swoim męskim imieniem. Potem zaczęła życie jako kobieta.

W 1945 roku trafiła z wojskiem do Triestu podczas angielsko-amerykańskiej okupacji. Po wojnie pisała do „The Times”, była m.in. korespondentką towarzyszącą ekspedycji Hillary'ego i Tenzinga, która zdobyła Mount Everest. W 1949 roku poślubiła córkę plantatora herbaty, mieli pięcioro dzieci. W 1964 roku rozpoczęła medyczną korektę płci, operacja odbyła się w 1972 roku w Maroku (chirurg Georges Burou), ponieważ brytyjscy lekarze żądali uprzedniego rozwodu z żoną. Potem rozwiedli się, ale pozostali razem i w roku 2008 zawarli rejestrowany związek partnerski.

Mieszkała głównie w północnej Walii, uważała się za walijską nacjonalistkę republikańską. Dostała nagrody Golden PEN Award, Glyndŵra i doktorat honoris causa Uniwersytetu Walijskiego i Glamorgan, otrzymała także Order Imperium Brytyjskiego, była członkiem Królewskiego Towarzystwa Literackiego.

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

Non-fiction[edytuj | edytuj kod]

Literatura podróżnicza[edytuj | edytuj kod]

  • Coast to Coast (w USA wydana pod tytułem As I Saw the USA, 1956, zdobyła Cafe Royal Prize w 1957 roku)
  • Sultan in Oman (1957)
  • The Market in Seleukia (1957)
  • South African Winter (1958)
  • The Hashemite Kings (1959)
  • Venice (1960, zdobyła nagrodę Heinemanna w 1961 roku)
  • The Presence of Spain (1964)
  • Spain (1964)
  • Oxford (1965)
  • The Great Port: A Passage through New York (1969)
  • The Venetian Empire (1980)
  • A Venetian Bestiary (1982)
  • The Matter of Wales (1984)
  • Spain (1988)
  • Hong Kong (1988)
  • Sydney (1992)
  • Trieste and the Meaning of Nowhere (2001)
  • The World: Life and Travel 1950-2000 (2003)
  • Contact! A Book of Encounters (2010)

Eseje[edytuj | edytuj kod]

  • The Road to Huddersfield: A Journey to Five Continents (1963)
  • The Outriders: A Liberal View of Britain (1963)
  • Cities (1963)
  • Places (1972)
  • Travels (1976)
  • Destinations (1980)
  • Wales; The First Place (1982, reprint 1998)
  • Journeys (1984)
  • Among the Cities (1985)
  • Locations (1992)
  • O Canada! (1992)
  • Contact! A Book of Glimpses (2009)

Historia[edytuj | edytuj kod]

  • Trylogia The Pax Britannica:
    • Heaven’s Command: An Imperial Progress (1973). Tom 1. Obejmuje okres 1837-1897.
    • Pax Britannica: The Climax of Empire (1968). Tom 2.
    • Farewell the Trumpets: An Imperial Retreat (1978). Tom 3. Obejmuje okres 1897-1965.
  • The Spectacle of Empire: Style, Effect and the Pax Britannica (1982)
  • Stones of Empire: Buildings of the Raj (1983) (tekst Jan Morris z fotografiami Simona Winchestera)

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

  • Fisher's Face (1995)

Wspomnienia[edytuj | edytuj kod]

  • Conundrum, USA, Harcourt Brace (1974) (osobista opowieść o transseksualiźmie)
  • Wales, The First Place (1982)
  • Pleasures of a Tangled Life (1989)
  • Herstory (1999)
  • Trieste and the Meaning of Nowhere (2001)
  • A Writer's House in Wales (2002)

Inne[edytuj | edytuj kod]

  • Coronation Everest (1958)

Beletrystyka[edytuj | edytuj kod]

Powieści[edytuj | edytuj kod]

Opowiadania[edytuj | edytuj kod]

  • The Upstairs Donkey, and Other Stolen Stories (1961)

Różne[edytuj | edytuj kod]

  • Manhattan '45 (w twardej oprawie 1987, w miękkiej oprawie 1998)
  • Fifty Years of Europe: An Album (1997) – opublikowany w 2006 roku jako Europe – An Intimate Journey
  • The Oxford Book of Oxford (redaktor)
  • The Matter of Wales: Epic Views of a Small Country
  • Lincoln: A Foreigner's Quest (2001)
  • Our First Leader
  • Thrilling Cities autorstwa Iana Fleminga. Jan Morris napisała wstęp do wydania z 2009 roku opublikowanego przez Ian Fleming Publications.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]


© Materiał pochodzi z Wikipedia i jest na licencji GFDL

Losowe treści:

Wydarzenia

W Moskwie odsłonięto pierwszy w Rosji pomnik Jana Pawła II. Ma ponad 1,8 m wysokości i waży dwie tony.

Rocznice

1871 – zmarł Charles Babbage, angielski, matematyk i mechanik, twórca maszyny analitycznej

1976 – premiera filmu Brunet wieczorową porą

Muzyka

21 listopada ukaże się nowy singiel wokalistki zatytułowany "Marry The Night". Artystka zaprezentowała właśnie okładkę nowego singla. Na singlu usłyszymy także prawdopodobnie kilka remiksów. Jak zdradziła piosenkarka, "Marry The Night" opowiada o jej miłości do swojego rodzinnego miasta.

Sport

Adam Małysz zabierze do Maroka swoją żonę i córkę, które wystartują w rajdzie RMF Morocco Challenge - ta mocno zaskakująca wiadomość wywołała spore poruszenie w polskich mediach.